Filmy, które zbudowały Pięć Smaków – ogłaszamy pełny program Sekcji Jubileuszowej
Są filmy, bez których trudno wyobrazić sobie historię Pięciu Smaków. Wracamy do nich właśnie teraz, w dwudzieste urodziny festiwalu, bo jubileusze obchodzi się w jednym celu – żeby świętować. Chcemy zrobić to z energią, która towarzyszyła nam przez wszystkie te lata. Prezentujemy program, który jest podróżą przez dwie dekady Pięciu Smaków oraz celebracją różnorodności naszego kina – jego geograficznej, gatunkowej i emocjonalnej rozpiętości!
Filmy Sekcji Jubileuszowej będą dostępne tylko online, ale „Ploy” oraz „Miasto smutku” zaprezentujemy także na pokazach kinowych.
To pierwsza w historii festiwalu sekcja, która powstała z bezpośrednim udziałem naszej wspaniałej pięciosmakowej publiczności. W plebiscycie wzięło udział ponad 650 osób, które spośród kilkudziesięciu zaproponowanych przez nas tytułów w dwóch turach wybrały swoje ulubione filmy. Ostatecznie Sekcja Jubileuszowa nie jest jednak prostym zestawieniem dziesięciu filmów z największą liczbą głosów. Część z nich to zwycięzcy głosowania, inne znalazły się nieco niżej w rankingu publiczności, ale są ważne dla nas – organizatorów – i dopełniają geograficzną panoramę sekcji. Zależało nam, żeby dwudziestu lat festiwalu nie sprowadzać do kilku najbardziej oczywistych krajów, nazwisk i nurtów.
Powrócą więc kochane przez Was „Kot do wynajęcia” Naoko Ogigami i „Mikrosiedlisko” Jeon Go-woon, a z drugiej strony przypomnimy birmańską „Drogę do Mandalay” Midiego Z oraz bhutańskie „Hema Hema” Khyentsego Norbu. Obok dzieł uznanych mistrzów, Hou Hsiao-hsiena czy Takashiego Miike, zobaczycie filmy w reżyserii m.in. Yang Mingming („Kronika czułości”) oraz Chaitanya Tamhanego („Proces”).
Dziesięć filmów to oczywiście za mało, by oddać całe bogactwo kina, które pokazywaliśmy przez dwie dekady w programie, ale całkiem sporo, by na chwilę wrócić wspomnieniami do przeszłości i przypomnieć sobie, czym żył festiwal sześć czy dziesięć lat temu. Kiedy, jeśli nie podczas 20. edycji Pięciu Smaków? To nasza historia, ale tym razem opowiedziana wspólnie – przez Wasze wybory, nasze wspomnienia i filmy, które latami budowały Pięć Smaków.
Tytuły z Sekcji Jubileuszowej będziecie mogli oglądać online na platformie festiwalu, ale na projekcje dwóch z nich zapraszamy Was również do kina. „Miasto smutku” pokażemy w odrestaurowanej wersji, a „Ploy” stanie się pretekstem do wspólnego świętowania dwudziestych urodzin Pięciu Smaków. Z okazji tego specjalnego seansu przygotowaliśmy wieczór wypełniony pięciosmakowymi akcentami, z finałem w naszym festiwalowym klubie Turnus, gdzie jubileuszową energię zamienimy w imprezę godną dwudziestolecia.
Kompletny program Sekcji Jubileuszowej:

Ploy
reż. Pen-ek Ratanaruang, Tajlandia 2007, 106'
[kino + online]
film z 3. edycji Pięciu Smaków
Pogrążeni w marazmie małżonkowie Wit i Dang po dziesięciu latach przyjeżdżają ze Stanów do Bangkoku na pogrzeb krewnego. W hotelu dopada ich jet lag, Wit przeczekuje bezsenną noc w barze, gdzie poznaje Ploy – młodą dziewczynę, która mogłaby być jego córką. Pomiędzy kolejnymi drzemkami cała trójka dryfuje po hotelowym labiryncie, tracąc poczucie czasu i celu. Za ścianą ich pokoju rozgrywa się zaś inna, intymna historia: pokojówka wdaje się w romans z kelnerem. Zmysłowy, oniryczny film Pen-eka Ratanaruanga buduje napięcie, rozpuszczając granicę między jawą a snem.
"Ploy" nie znalazło się na liście plebiscytowych filmów, ale ponieważ "Ostatnie życie we wszechświecie" nie jest obecnie dostępne na pokazy, zdecydowaliśmy się przypomnieć to równie znakomite dzieło Pen-Eka Ratanaruanga.

13 zabójców
Jûsan-nin no shikaku / 13 Assassins
reż. Takashi Miike, Japonia 2010, 126'
[tylko online]
film z 5. edycji Pięciu Smaków
Rok 1844, Japonia w erze pokoju. Gdy opętany żądzą władzy brat szoguna, lord Naritsugu, dla własnej rozrywki mordujący bezbronnych, dopuszcza się kolejnej zbrodni, grupa bezpańskich samurajów zwiera szyki, by ukrócić sadystyczne zapędy szaleńca. Podejmują samobójczą misję, która ma przynieść nie tylko wyzwolenie spod jego ręki, lecz także przywrócić im poczucie samurajskiego powołania. „13 zabójców” to kultowe dzieło Takashiego Miike, popis inscenizatorskiej maestrii z ikoniczną, trwającą niemal godzinę sekwencją walk, która zapisała się w historii kina.

Miasto smutku
Bēiqíng chéngshì / A City of Sadness
reż. Hou Hsiao-hsien, Tajwan 1989, 157'
[kino + online]
film z 5. edycji Pięciu Smaków
Po przegranej wojnie Japonia jest zmuszona do przekazania Tajwanu Republice Chińskiej. Dla Tajwańczyków pierwsze lata rządów chińskiej partii nacjonalistycznej okazują się wyjątkowo brutalne – wyspę opanowują kryzys, chaos i powszechna dyskryminacja. W centrum tych historycznych przemian znajduje się rodzina Lin, mieszkająca w portowym mieście Keelung. Losy trzech braci, niemego fotografa, weterana i lokalnego gangstera, zostały wplecione w dramatyczne wydarzenia, które doprowadzą do krwawego incydentu 28 lutego i rozpoczną wieloletni okres białego terroru.

Proces
Court
reż. Chaitanya Tamhane, Indie 2014, 116'
[tylko online]
film z 8. edycji Pięciu Smaków
Gdy w Mumbaju umiera czyściciel kanalizacji, policja stwierdza samobójstwo. Na ławie oskarżonych zasiada Narayan Kamble – aktywista i śpiewak ludowy. Według świadków to właśnie jego pieśń popchnęła czyściciela do odebrania sobie życia. Oskarżycielka dąży do jak najwyższej kary, obrońca próbuje wykazać bezzasadność zarzutów, a sędzia nie chce zwolnić starszego człowieka za kaucją, mimo że więzienie źle wpływa na jego zdrowie. Prawo widziane oczami kafkowskiego bohatera jest systemem, w którym uprzedzenia ubiera się w absurdalne przepisy.

Cień za księżycem
Anino sa likod ng buwan / Shadow Behind the Moon
reż. Jun Robles Lana, Filipiny 2015, 120'
[tylko online]
film z 9. edycji Pięciu Smaków
Wstrząsająca, zrealizowana w jednym ujęciu psychodrama rozpisana na trójkę aktorów. Rok 1993, przeciągające się od lat walki między rządem a komunistyczną partyzantką. Młode małżeństwo, Emma i Nardo, znajduje schronienie w domu gdzieś między liniami frontów. Od czasu do czasu odwiedza ich Joel, znajomy żołnierz. Tej nocy także wpada pograć w karty, jednak prawdziwa rozgrywka odbędzie się na zupełnie innym poziomie. Co jest prawdziwym powodem wizyt? Kto jest po czyjej stronie? Dżungla staje się osaczającym bohaterów, mrocznym świadkiem wydarzeń.

Kot do wynajęcia
Rentaneko / Rent a Cat
reż. Naoko Ogigami, Japonia 2012, 110'
[tylko online]
film z 9. i 16. edycji Pięciu Smaków
Kolorowo ubrana Sayoko posiada dar zaprzyjaźniania się z kotami, z ludźmi układa jej się trochę gorzej. Bohaterka sama ma w sobie coś z kota: lubi chodzić własnymi ścieżkami. Pewnego dnia wpada na pomysł, by wypożyczać lgnące do niej puchate przybłędy osobom, którym coś leży na sercu. Nie każdy jednak nadaje się na kociego opiekuna, więc kandydaci muszą przejść specjalną procedurę kwalifikacyjną. Pełen ciepłych kolorów, barwnych postaci i kociego mruczenia, „Kot do wynajęcia” to przyjemna, a zarazem bardzo inteligentna opowieść o oryginalnym sposobie na życie.

Droga do Mandalay
Zài jiàn wǎ chéng/ The Road to Mandalay
reż. Midi Z, Tajwan, Birma, Francja, Niemcy 2016, 108'
[tylko online]
film z 10. edycji Pięciu Smaków
Lianqing i Guo poznają się pod birmańską granicą, którą oboje właśnie nielegalnie przekroczyli, szukając lepszego losu w Tajlandii. Realia życia emigrantów nie są wymarzonym tłem dla budowania relacji, mimo to między bohaterami, zajętymi poszukiwaniem pracy i staraniami o pozwolenie na pobyt, rodzi się bliskość. Ich wizje przyszłości są jednak inne: ambitna Lianqing chce sięgać wyżej, Guo marzy tylko o szybkim zarobku i założeniu biznesu w rodzinnym kraju. Midi Z splata wątki dokumentalne z fikcją, co przekłada się na obraz uderzający autentyzmem.

Hema Hema
Hema Hema: Sing Me a Song While I Wait
reż. Khyentse Norbu, Bhutan, Hongkong 2016, 96'
[tylko online]
film z 11. edycji Pięciu Smaków
Grupa anonimowych osób w tajemnicy spotyka się co 12 lat na górskim odludziu, by przez dwa tygodnie medytować, badać własne ograniczenia i przejść religijny rytuał o oczyszczającej mocy. Choć w tymczasowym obozie obowiązuje szereg rygorystycznych zasad, niektórzy uczestnicy zagłębiają się także w najmroczniejsze zakamarki świadomości. Khyentse Norbu w filmie „Hema Hema” stworzył niepokojącą, hipnotyczną opowieść o ludzkich namiętnościach, dramat, który łączy tradycje szekspirowskiej tragedii z buddyjskimi przypowieściami o śmierci i pożądaniu.

Kronika czułości
Róuqíng shǐ/ Girls Always Happy
reż. Yang Mingming, Chiny 2018, 117'
[tylko online]
film z 12. edycji Pięciu Smaków
Dwie kobiety o niewyparzonych językach i neurotycznej osobowości. Ich artystyczne ambicje. Frustracje. Mężczyźni. Przyjaciółki. Wąskie uliczki między parterowymi pekińskimi hutongami, które wkrótce znikną pod buldożerami deweloperów. Dysputy na kampusach szkoły filmowej, walka z przeciekającym dachem, niezdrowe jedzenie i nocne powroty do domu. „Kronika czułości” to portret zmieniających się Chin i młodego pokolenia mieszkańców miast – ambitnych, pełnych determinacji, szukających tożsamości w realiach innych od tych, z którymi mierzyli się ich rodzice.

Mikrosiedlisko
Sogongnyeo / Microhabitat
reż. Jeon Go-woon, Korea Południowa 2017, 106'
[tylko online]
film z 14. edycji Pięciu Smaków
Miso chce kierować się w życiu własnymi zasadami, a dwie rzeczy są dla niej naprawdę ważne: kieliszek dobrej whisky i papierosy. Z całej reszty zrezygnuje, jeżeli zostanie do tego zmuszona. Moment decyzji właśnie nadchodzi – gdy ulubiona marka papierosów drożeje, a czynsz w obskurnym mieszkanku wzrasta, Miso podejmuje szybką decyzję i porzuca... dach nad głową. Poszukując kąta do spania, odwiedza dawnych przyjaciół. Melancholijna, skrząca się ekscentrycznym humorem miejska ballada o tym, jak trudno zachować indywidualność w zderzeniu z ekonomicznymi realiami rozwiniętego państwa.
