Retrospektywa hongkońskiego mistrza Tsui Harka wydarzeniem 20. edycji Pięciu Smaków! Startuje sprzedaż karnetów!
Nareszcie! Po latach starań w programie Pięciu Smaków znalazła się retrospektywa filmów Tsui Harka, wizjonerskiego reformatora i jednego z najważniejszych twórców światowego kina popularnego! Przygotujcie się na spotkanie z żywiołem gatunków – od wystawnego wuxia po toczącą się w szaleńczym tempie kostiumową komedię. Dzisiaj startuje też sprzedaż karnetów na seanse w warszawskich kinach i na pokazy online.
Tsui Hark (w języku kantońskim czyt. Czoj Hok) urodził się w Wietnamie, dorastał w Hongkongu, a studiował w Teksasie, co przełożyło się na jego świetną znajomość filmów z całego świata. Po paroletniej przygodzie z hongkońską telewizją, przeszedł w obszar kina, stając się przedstawicielem pokolenia Nowej Fali. Po trzech filmach, które nie zyskały należytego uznania publiczności, jego zapał osłabł. Jednak, chcąc skupić się na kinie popularnym, Tsui założył studio Film Workshop i na kolejnych kilkanaście lat stał się jedną z najważniejszych sił kreatywnych Hongkongu. Pisał, reżyserował, produkował i montował bez wytchnienia. Filmy z jego stajni, realizowane szybko i zazwyczaj niewielkim kosztem, stawały się hitami w Pachnącym Porcie i w całej Azji, a na kasetach VHS trafiały także do widzów na innych kontynentach. W dużej mierze to właśnie dzięki Tsuiowi Hongkong stał się w drugiej połowie lat 80. jednym z najbardziej ekscytujących filmowo miejsc na świecie.
Źródłem inspiracji dla Tsuia była przede wszystkim bogata kultura chińska, w swojej ojczyźnie osłabiona w XX wieku przez polityczne zawirowania. W kolejnych filmach twórca odnawiał mniej lub bardziej zakurzone gatunki, dodając im nowego blasku. Zawsze interesowało go też podnoszenie poprzeczki technicznej. W kinie akcji szukał innowacyjnych sposobów realizacji efektownych scen walk, strzelanin i ekspozycji ciała w ruchu. Jako jeden z pierwszych filmowców połączył elementy kina sztuk walki z efektami komputerowymi, które sprowadził ze Stanów Zjednoczonych. Równie ważne dla niego były wyraziste postaci kobiece – pracował z większością gwiazd kina chińskojęzycznego, obsadzając je w rolach dzielnych wojowniczek na długo, zanim stało się to modne.
Wpływ Tsuia na kinematografię hongkońską i światową jest gigantyczny. Przepisanie gramatyki kina hongkońskiego, które w latach 90. stało się punktem odniesienia dla Hollywoodu, doprowadziło do stylistycznej rewolucji w kinie światowym. Dzisiaj z jego pomysłów korzysta praktycznie każdy blockbuster.
Na sekcję „Retrospektywa: Tsui Hark” składa się osiem filmów z najciekawszego okresu twórczości reżysera, wyreżyserowanych lub wyprodukowanych przez niego. Choć to zaledwie wycinek jego bogatej filmografii, dobrze oddaje skalę talentu i różnorodność gatunkową, najważniejszą cechę kina Tsuia.
Karnety na 20. Festiwal Filmów Azjatyckich Pięć Smaków są już dostępne!
Jubileuszowa 20. edycja festiwalu odbędzie się w formule hybrydowej:
- online, w całej Polsce: 10 listopada – 6 grudnia 2026
- w kinach: 10 – 17 listopada 2026, Warszawa, Kino Muranów, Kinoteka, Kinomuzeum (MSN)
Dostępne są dwa rodzaje karnetów:
- Karnet Pięć Smaków Kino+Online, w cenie 430 zł – umożliwia wstęp na wszystkie projekcje filmowe (za wyjątkiem uroczystego otwarcia) podczas festiwalu w kinach oraz dostęp do wszystkich filmów na festiwalowej platformie wideo. W programie znajdzie się co najmniej 50 filmów pełnometrażowych. Liczba karnetów jest ograniczona.
- Karnet Pięć Smaków Online, w cenie 240 zł – umożliwia dostęp do wszystkich filmów na festiwalowej platformie wideo. Online dostępnych będzie co najmniej 40 filmów z programu festiwalu. Liczba karnetów online jest nielimitowana i będą dostępne w sprzedaży także w trakcie trwania festiwalu.
Kup karnet
W programie retrospektywy Tsui Harka podczas 20. Pięciu Smaków znalazły się m. in. filmy:
Kaczka po pekińsku
Do ma daan / Peking Opera Blues
Tsui Hark, Hongkong 1986, 104’
[kino + online]
W 1913 roku Chiny znajdują się w stanie chaosu – przy słabej władzy centralnej skorumpowani generałowie rywalizują o wpływy. Pewnej nocy w Pekinie pogrążonym w historycznej zawierusze przecinają się ścieżki trzech kobiet. Jedna podąża za pudełkiem kosztowności, druga marzy o karierze aktorskiej w operze, a trzecia ma do wykonania niebezpieczną rewolucyjną misję. Czy uda im się przetrwać, gdy w powietrzu latają kule?
„Kaczka po pekińsku” to filmowy cukierek, popis reżyserskiej kontroli nad mknącą w szalonym tempie akcją, mieszanka tropów i gatunków – od slapstickowej komedii, przez łotrzykowski film szpiegowski, aż po dramat historyczny, a wreszcie – wielki hołd dla opery chińskiej. To też spotkanie trzech heroin hongkońskiego kina – Cherie Chung, Sally Yeh i Brigitte Lin. Dla wielu to właśnie ten film jest szczytowym osiągnięciem Tsui Harka.
Opowieść o pięknej zjawie
Sien lui yau wan / A Chinese Ghost Story
Ching Siu-tung, Hongkong 1987, 98’
[kino + online]
Poczciwy poborca podatkowy Ning wyrusza w niebezpieczną podróż do prowincjonalnego miasteczka, aby wypełnić służbowe obowiązki. Ponieważ jego księgi rozpływają się w deszczu, musi szukać noclegu w leśnej świątyni, która osnuta jest złą sławą. Tam spotyka piękną i tajemniczą Nie, w której się zakochuje. Podążanie za głosem serca nie wydaje się jednak dobrym pomysłem – dziewczyna jest duchem zniewolonym przez odwieczne zło. Czy znajdzie się dla niej ratunek?
Połączenie klasycznych literackich motywów, wyobraźni Tsuia oraz wpływów „Martwego zła” S. Raimiego dało magiczny i wizualnie zdumiewający efekt. Widzowie otrzymali romantyczną historię wspartą elementami kina sztuk walki i pomysłowymi efektami specjalnymi. Wielkim atutem jest duet aktorów – Leslie Cheung potwierdził status gwiazdora, a dla Joey Wang była to rola przełomowa.
Ze względu na obecność duchów film był przez wiele lat zakazany w Chinach kontynentalnych. Krążąc na nielegalnych nośnikach, stał się kultowym tytułem dla całego pokolenia widzów.
Ostrze
Dao / The Blade
Tsui Hark, Hongkong 1995, 105’
[tylko kino]
Ding On jest sierotą i pracuje w zakładzie produkującym miecze. Kiedy przypadkiem poznaje okoliczności śmierci swojego ojca, postanawia odnaleźć mordercę – okrutnego Latającego Smoka. Tą decyzją wprawi w ruch wydarzenia, które wywrócą do góry nogami otaczający go świat.
„Ostrze” to mniej znane arcydzieło Tsui Harka i remake klasycznego „Jednorękiego szermierza” Changa Cheha z 1967 roku. Surowy i nihilistyczny film Tsuia jest jednak odległy od wystylizowanego pierwowzoru i gwałtownie redefiniuje szlachetne założenia gatunku wuxia. Akcja, unurzana w pocie, krwi i przemocy, została sfilmowana za pomocą gwałtownych ruchów kamery w rytm wściekle pulsującej ścieżki dźwiękowej. To obraz dostosowany do wrażliwości swoich czasów, głęboko tnący emocje widzów na dwa lata przed przekazaniem Hongkongu Chinom.
Dawno temu w Chinach
Wong Fei Hung / Once Upon a Time in China
Tsui Hark, Hongkong 1991, 134’
[kino + online]
Pod koniec XIX wieku Chiny przechodzą duże zmiany pod wpływem zachodniego imperializmu. Modernizacja gwałtownie wypiera tradycję, zagrażając lokalnej tożsamości.
Niepokoi to Wonga Fei-hunga, mistrza sztuk walki, który w swojej szkole w Foshan szkoli członków lokalnej milicji. Miasto ma coraz większe problemy – zagrożeniem są zarówno lokalne gangi, jak i źli obcokrajowcy, których celem jest eksploatacja kraju. Czy kung fu wystarczy, gdy w bohaterów zostanie wymierzona broń palna?
Tsui Hark wrócił do historycznej postaci Wonga, aby zrealizować film o epickiej skali, opowiadający o wartościach chińskiego nacjonalizmu. „Dawno temu” odniosło wielki sukces i dzisiaj uchodzi za jeden z najważniejszych filmów w historii gatunku.
Ogłoszenie pełnego programu festiwalu już 20 października!
Hongkońskie filmy pokazujemy na 20. Pięciu Smakach dzięki wsparciu Hong Kong Economic & Trade Office Berlin.
